Powstanie bokserów – masakra na cudzoziemcach

Powstanie bokserów (义和团运动-Yìhétuán yùndòng) nazywane inaczej Powstaniem Yihequan trwało w latach 1899-1901. Koniec XIX wieku był dla Państwa Środka nie najlepszym czasem. Dlatego w tym czasie doszło do buntu bokserów skierowanego przeciwko cudzoziemcom oraz ówcześnie panującej dynastii Qing. Ich głównym celem było powstrzymanie rozprzestrzeniania się wpływów zachodnich i japońskich.

Kim byli bokserzy?

Bokserzy pochodzili z chińskiej tajnej organizacji o nazwie “Społeczeństwo Sprawiedliwych i Harmonijnych Pięści lub “Pięść w imię harmonii i spokoju”. Nazywano ich bokserami, ponieważ przykładali dużą wagę do sprawności fizycznej. Trenowali sztuki walki oraz kalistenikę. Wierzyli oni, że dobrze zbudowane ciało pozwoli im wytrzymać wystrzelone pociski. Praktykowali oni również techniki szamańskie.
Byli to przeważnie chłopi, głównie z prowincji Shandong, którzy za swój niski poziom życia obwiniali cudzoziemców. Ostatecznie uformowali oni ponad 100 tysięczną armię. W 1899 roku zaczęli regularnie napadać na cudzoziemców oraz chińskich chrześcijan- zgodnie z wyznawanym przez nich mottem “przepędzić zamorskie diabły”.

Przebieg powstania

Po wojnach opiumowych państwo stawało się nieudolnie zarządzaną ruiną gospodarczą zajmowaną przez mocarstwa kolonialne. Pod koniec XIX wieku Japonia oraz zachodnie mocarstwa zmusiły dynastię Qing do akceptacji kontroli nad sprawami gospodarczymi. W wyniku tych działań w Pekinie od władzy odsunięto pro-japońskiego cesarza Guangxu a rząd objęła cesarzowa Cixi, znana również jako Cesarzowa Wdowa. Początkowo poparła ona działalność bokserów, wysyłając ich do zaatakowania dzielnicy poselskiej. Zastrzelili oni niemieckiego posła oraz dokonali ostrzału zagranicznych ambasad. W czerwcu Qingowie na czele z cesarzową Cixi wypowiedziały wojnę Anglii, Francji, Rosji, USA, Niemcom, Włochom, Austrii i Japonii. Podpisała ona dekret wzywający obywateli Chin do pozbawiania wolności cudzoziemców, za których przysługiwała nagroda.

Prowadzone przez bokserów działania doprowadziły do zaniepokojenia i interwencji ośmiu mocarstw. Cesarzowa Wdowa po zajęciu Pekinu przez wojska cudzoziemskie uciekła do Xianu, gdzie wystąpiła po stronie zachodniej sprzeciwiając się powstańcom. 

W 1901 roku Chiny zostały zmuszone do podpisania protokółu bokserskiego, w ramach którego zadeklarowały się wypłacić rekompensatę 330 mld amerykańskich dolarów oraz zaprzestać kupowania sprzętu wojskowego przez 2 lata.

Powstanie bokserów – skutki

Zamordowano około 240 obcokrajowców, z czego większość prowadziła działalność misjonarską oraz ok. 30 tysięcy chińskich chrześcijan. Jednak brak oficjalnych statystyk ofiar. Szacuje się jednak, że bokserzy zabili ponad 10 tysięcy obcokrajowców nie będących związanymi z kościołem. 

Ciekawostki

  • Stany Zjednoczone zdecydowały się zwrócić wypłacone przez Chiny pieniądze, na rzecz utworzenia uniwersytetu w Pekinie.
  • Dynastia Qing, która panowała od 1644 roku została osłabiona w czasach protestów bokserów. A dalszy bieg historii i konsekwencja wydarzeń spowodowały, że w 1911 roku z chińskich kart historii Qingowie zniknęli jako ostatnia chińska dynastia. 
  • W tłumieniu powstania brało udział również czterech żołnierzy polskiego pochodzenia. 

Warto przeczytać:

Wydanie zbiorowe (2015): Historyczne i współczesne stosunki międzynarodowe. Amerykanie – Kubańczycy – Japończycy – Czeczeni. Część Izabeli Plesiewicz-Swierczyńskiej. 

3 odpowiedzi do “Powstanie bokserów – masakra na cudzoziemcach”

  1. Trochę pro Zachodni ten artykuł, na terenie Ambasad była regularna armia również niemiecki okręt który ostrzeliwał dzielnice uważane za związane z Boxerami. Z resztą kolonizatorskie zachowania Europejczyków były na porządku dziennym łącznie z biciem po twarzy czy obcinaniem warkoczy.

    1. Dzięki Karol za komentarz. Fakt, może wyszedł trochę stronniczo, chociaż nie taki był zamiar. Planujemy napisać II cześć o masakrze, tym razem jaki wpływ miała na Chińczyków.

  2. Trochę pro Zachodni ten artykuł, na terenie Ambasad była regularna armia również niemiecki okręt który ostrzeliwał dzielnice uważane za związane z Boxerami. Z resztą kolonizatorskie zachowania Europejczyków były na porządku dziennym łącznie z biciem po twarzy czy obcinaniem warkoczy.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *